Fotowoltaika w 2026, czy się jeszcze opłaca? Net-billing krok po kroku
· 10 min czytania · Redakcja Jak Grzać
Sprawdź, czy fotowoltaika nadal się opłaca w systemie net-billing. Pokazujemy przykładowe wyliczenia dla 5–15 kWp, koszty instalacji i to, co zostało z dotacji po zakończeniu programu Mój Prąd.
Fotowoltaika w 2026, czy się jeszcze opłaca?
Zasady rozliczania fotowoltaiki w Polsce zmieniły się od podstaw. Jeszcze kilka lat temu net-metering pozwalał oddawać nadwyżki prądu do sieci i odbierać 80% z nich (70% przy instalacji powyżej 10 kW). Dziś obowiązuje net-billing: wartość nadwyżki liczona po cenie rynkowej trafia na depozyt, a prąd kupujesz po cenie detalicznej, i właśnie ta zmiana najmocniej wpłynęła na opłacalność instalacji.
Fotowoltaika w 2026 roku nadal ma sens, ale trzeba liczyć dokładniej i zadbać o autokonsumpcję. Poniżej znajdziesz przykłady dla domów o różnym zużyciu.
Net-billing vs net-metering: na czym polega różnica
Net-metering (do marca 2022):
- oddajesz 1 kWh, a możesz odebrać 0,8 kWh (instalacja do 10 kW) albo 0,7 kWh (powyżej);
- sieć działa jak wirtualny magazyn, a energia nieodebrana w ciągu 12 miesięcy przepada;
- ekonomia jest prosta, bo praktycznie każda nadwyżka miała wysoką wartość.
Net-billing (od kwietnia 2022, obowiązuje w 2026):
- instalacje przyłączone od lipca 2024 rozliczają nadwyżkę po cenie RCE z chwili oddania (od 1.10.2025 kwadransowej), starsze po miesięcznej RCEm;
- do depozytu trafia kWh × cena × 1,23 (współczynnik z nowelizacji z 27.11.2024, stosowany od 1.02.2025);
- RCEm z ostatnich 12 miesięcy (X 2025–IX 2026) to średnio ok. 314 zł/MWh, czyli ok. 0,31 zł/kWh przed współczynnikiem i ok. 0,39 zł/kWh po nim;
- depozyt jest ważny 12 miesięcy i pokrywa tylko energię, bez opłat dystrybucyjnych; niewykorzystaną część sprzedawca zwraca do 30% (RCE) albo 20% (RCEm) wartości energii z danego miesiąca bez współczynnika 1,23;
- prąd kupujesz po ok. 0,97–1,10 zł/kWh (część zmienna rachunku G11 brutto, zależnie od operatora);
- kupujesz więc ok. 2,5× drożej, niż wynosi wartość nadwyżki.
Każda kilowatogodzina zużyta na miejscu jest zatem warta ok. 2,5× więcej niż oddana do sieci, i od autokonsumpcji zależy cały rachunek.
Koszty instalacji w 2026
W 2026 roku kompletna instalacja „pod klucz” kosztuje zwykle 4 000–6 500 zł brutto za 1 kWp (większość źródeł podaje 4 800–6 300 zł), a moduły od początku roku podrożały. Orientacyjnie:
| Moc instalacji | Koszt brutto (bez dotacji) | Koszt/kWp |
|---|---|---|
| 5 kWp | 20 000–32 500 zł | 4 000–6 500 zł |
| 10 kWp | 40 000–65 000 zł | 4 000–6 500 zł |
| 15 kWp | 60 000–97 500 zł | 4 000–6 500 zł |
To przedziały z portali i cenników, a nie wynik badania rynku. Większa instalacja ma zwykle niższą cenę za kWp.
Dofinansowanie do PV (stan na 16.10.2026): program Mój Prąd jest zakończony, a edycja 7.0 nie zostanie uruchomiona w dotychczasowej formule, więc do samej fotowoltaiki dotacji nie ma. Następcą dla magazynów jest program Przydomowe Magazyny Energii 2 (PME 2) z naborem od 20.10.2026 do 01.10.2027 lub do wyczerpania środków:
- magazyn energii (min. 10 kWh i min. 2 kWh na każdy kWp PV): 30% kosztów, max 800 zł/kWh, do 16 000 zł przy net-billingu (8 000 zł przy net-meteringu);
- magazyn ciepła: do 1 000 zł;
- dodatek do 2 000 zł za urządzenie wyprodukowane w UE;
- łącznie do 19 000 zł, przy czym wymagany jest system zarządzania energią (EMS) i praca wyspowa, cena magazynu z montażem nie może przekroczyć 3 000 zł/kWh, a PV nie jest kosztem kwalifikowanym (źródło: przydomowemagazyny.gov.pl).
Ulga termomodernizacyjna obejmuje fotowoltaikę, magazyn energii i system zarządzania energią (limit 53 000 zł odliczenia od dochodu).
Produkcja energii w Polsce
Roczna produkcja zależy od lokalizacji, nachylenia i zacienienia dachu. Według PVGIS 1 kWp na dachu skierowanym na południe (nachylenie 35°) daje na nizinach 1 005–1 090 kWh rocznie:
| Moc instalacji | Produkcja roczna | Autokonsumpcja 30% | Do sieci 70% |
|---|---|---|---|
| 5 kWp | 5 000–5 500 kWh | 1 500–1 650 kWh | 3 500–3 850 kWh |
| 10 kWp | 10 000–10 900 kWh | 3 000–3 270 kWh | 7 000–7 630 kWh |
| 15 kWp | 15 000–16 400 kWh | 4 500–4 920 kWh | 10 500–11 480 kWh |
*Przy autokonsumpcji 30%, typowej dla domu bez magazynu (pomiary u ok. 81 300 prosumentów: 22–27%, nasza symulacja: 25–33%)*
Realistyczne ROI: przykładowe kalkulacje
Przykłady pochodzą z naszej symulacji godzinowej (PVGIS, Warszawa, dach na południe, nikogo w domu w dzień), w której moc PV dobrano jako 1 kWp na każde 1 000 kWh zużycia.
Instalacja 4 kWp (dom z zużyciem ~4 000 kWh/rok, bez pompy ciepła)
- produkcja roczna: ~4 200 kWh;
- autokonsumpcja bez magazynu: 29%;
- z magazynem 10 kWh: 64% (ale do PME 2 wystarczy tu 10 kWh, bo 4 kWp × 2 = 8 kWh);
- koszt PV bez dotacji: 16 000–26 000 zł.
Instalacja 6 kWp (dom z pompą ciepła, zużycie ~6 000 kWh/rok, z czego 45% to pompa)
- produkcja roczna: ~6 300 kWh;
- autokonsumpcja bez magazynu: 26%;
- z magazynem 10 kWh: 52% (do PME 2 potrzeba min. 12 kWh);
- koszt PV bez dotacji: 24 000–39 000 zł.
Instalacja 10 kWp (dom z pompą ciepła, zużycie ~10 000 kWh/rok, z czego 60% to pompa)
- produkcja roczna: ~10 500 kWh;
- autokonsumpcja bez magazynu: 25%;
- z magazynem 10 kWh: 44%, z 15 kWh: 48% (do PME 2 potrzeba min. 20 kWh);
- koszt PV bez dotacji: 40 000–65 000 zł.
Każda kWh zużyta na miejscu oszczędza 0,97–1,10 zł, a każda oddana do sieci daje ok. 0,39 zł w depozycie.
Okres zwrotu
Okres zwrotu zależy od ceny prądu u Twojego operatora, autokonsumpcji i tego, czy depozyt zdążysz wykorzystać w ciągu 12 miesięcy. Aktualne stawki sprawdzisz w rankingu cen prądu, a okres zwrotu PV z magazynem i bez niego policzysz w kalkulatorze fotowoltaiki (koszt ogrzewania w kalkulatorze).
Kiedy fotowoltaika się NIE opłaca?
Instalacja PV jest złą inwestycją, gdy:
- dach jest mocno zacieniony (drzewa, sąsiednie budynki), co zabiera 20–40% produkcji;
- dach jest skierowany na północ i daje ok. połowę uzysku dachu południowego (PVGIS: 51%);
- zużywasz bardzo mało prądu (<2 000 kWh/rok), więc autokonsumpcja jest zbyt niska;
- planujesz sprzedać dom w ciągu 3 lat i inwestycja nie zdąży się zwrócić;
- liczysz na dotację do PV, a program Mój Prąd się zakończył, więc ROI liczymy bez dopłaty.
Kiedy PV zdecydowanie warto?
PV ma sens, gdy:
- masz pompę ciepła, bo duże zużycie prądu daje więcej kWh zużytych na miejscu (choć sam procent autokonsumpcji jest niższy, bo pompa pracuje głównie zimą);
- masz albo planujesz auto elektryczne, a ładowanie w ciągu dnia daje tanią energię;
- mieszkasz w domu jednorodzinnym z dobrze nasłonecznionym dachem (S/SW/SE);
- zużywasz ponad 4 000 kWh/rok, przy czym im więcej, tym lepiej;
- planujesz magazyn energii, który w symulacji podnosi autokonsumpcję do 44–64% przy 10 kWh, zależnie od domu.
Optymalizacja autokonsumpcji w net-billingu
W net-billingu chodzi o to, żeby jak najwięcej własnego prądu zużyć na miejscu. Podstawowe sposoby:
1. Pralkę, zmywarkę i suszarkę uruchamiaj w godzinach 10:00–15:00.
2. Podgrzewanie CWU: ustaw grzałkę elektryczną albo pompę CWU na południe.
3. Ładowanie auta: ustaw timer na godziny słoneczne.
4. Magazyn energii: pierwsze 5 kWh dodaje ok. 15–28 pkt proc. autokonsumpcji, kolejne 5 kWh już tylko 3–12 pkt proc. Modele porównasz w rankingu magazynów energii.
Więcej o optymalizacji autokonsumpcji przeczytasz w artykule Autokonsumpcja energii, jak zużywać więcej własnego prądu.
Jak skorzystać z dotacji na PV?
Program Mój Prąd jest zakończony, więc do samej fotowoltaiki nie ma dziś dotacji. Dofinansowanie magazynu energii daje Przydomowe Magazyny Energii 2 (PME 2) (NFOŚiGW), z naborem od 20.10.2026 do 01.10.2027. Program działa na zasadzie refundacji: inwestycja musi być zakończona przed złożeniem wniosku, a mikroinstalacja OZE przyłączona do sieci. Wnioskowanie przebiega mniej więcej tak:
1. Zamawiasz i realizujesz instalację z magazynem o pojemności co najmniej 2 kWh na każdy kWp PV (min. 10 kWh), z EMS i pracą wyspową (firma musi mieć certyfikat UDT).
2. Instalator zgłasza mikroinstalację do OSD (operatora sieci); dla instalacji do 50 kW wystarcza zgłoszenie.
3. OSD potwierdza przyłączenie magazynu dokumentem z jego mocą i datą, który jest potrzebny do wniosku.
4. Po zakończeniu i opłaceniu inwestycji składasz wniosek o dotację do magazynu energii w generatorze wniosków (GWD) programu (przydomowemagazyny.gov.pl).
Instalacja musi być zgłoszona u operatora przed złożeniem wniosku. Aktualne warunki programu magazynów energii (PME 2, nabór od 20.10.2026) sprawdź na stronie dotacji.
Co warto zapamiętać?
Fotowoltaika w 2026 nadal się opłaca, jeśli podejdziesz do niej z rachunkiem w ręku:
- net-billing wymaga jak największej autokonsumpcji, a sprzedaż nadwyżek to dodatek, nie główne źródło zysku;
- instalacja 10 kWp z pompą ciepła to dobre połączenie, bo dużo prądu zużywasz na miejscu, choć zimą i tak kupujesz go z sieci;
- dotacji do samej PV nie ma, ale PME 2 (od 20.10.2026) dopłaca do magazynu energii (min. 10 kWh i 2 kWh na kWp) i magazynu ciepła, do 19 000 zł łącznie, więc jeśli planujesz magazyn, sprawdź warunki;
- bez magazynu autokonsumpcja wynosi zwykle 25–33%, z magazynem 10 kWh w symulacji 44–64%.
Sprawdź opłacalność PV dla swojego domu w kalkulatorze fotowoltaiki, koszt ogrzewania w kalkulatorze kosztów ogrzewania albo poznaj dostępne dotacje na OZE. Systemy grzewcze porównasz w rankingu ogrzewania.